FAOk argitaratutako lehen txosten honek 2021-2025 AMEari buruzko ekintza-planaren ezarpenean egindako aurrerapenen ikuspegi orokorra ematen du, eta elikaduraren eta nekazaritzaren sektoreetan AME-ekin lotutako erronkak eta funtsezko aukerak identifikatzen ditu.
FAOk “Elikaduran eta nekazaritzan antimikrobianoen aurkako erresistentziari aurre egitea” izeneko txostena argitaratu du. Txosten horretan, 2021ean eta 2022an nekazaritzako elikagaien sistemetan 2021-2025 AMEari buruzko ekintza-plana ezartzeko egindako funtsezko jarduerak zehazten dira. Estrategia hori FAOk gidatzen du, OMSrekin, OMSArekin eta UNEPekin lankidetzan eta One Health estrategiaren lehentasunen esparruan.
Orain arte, FAOk zuzenean lagundu ditu elikagai- eta nekazaritza-sektoreko AME-ekin lotutako jarduerak Afrikako, Asiako, Europako, Latinoamerikako eta Karibeko 48 herrialdetan. Txostenean jarduera horien alderdirik nabarmenenak aurkezten dira, baita FAOk hainbat herrialdetan egindako lana erakusten duten kasuen zortzi azterlan ere.
Ondorio nagusiak
Herrialde gehienek ekintza-planak garatu dituzte AME-en aurka, baina gutxik txertatu dute One Health ikuspegia plan horietan. Era berean, herrialde askok animalien erabilerarako antimikrobianoak agindu eta saltzeari buruzko araudia garatu dute, antimikrobianoak hazteko faktore gisa erabiltzea debekatu dute eta antimikrobianoen marketina arautu dute.
Hala ere, herrialde askok oraindik ez dute ahalmen eta azpiegitura egokirik elikagaien sektorean infekzioen zaintza, sentsibilizazioa eta prebentzio eta kontrol eraginkorra egiteko.
Abian jarritako tresnak eta ekimenak
Funtsezko erronka horiek aitortuta, FAOren lana eskualde- eta estatu-mailan egokitzeko eta erabiltzeko tresna globalak garatzea izan da, bai eta herrialdeen ekintza-planak ezartzeko laguntza ematea ere.
Hauek dira tresna eta ekimen nagusiak:
- FAO-PMP-AMR: antimikrobianoen aurkako erresistentzia pixkanaka-pixkanaka kudeatzeko tresna, 23 herrialdek erabili dute AME-ei aurre egiteko ekintza-plan nazionalak garatzeko edo hobetzeko.
- INFOFARM: AME-en nazioarteko jarraipena egiteko FAO plataforma. AME-en datuak sortzen, trukatzen eta aztertzen laguntzea du helburu, eta gaur egun nazio mailan probatzen ari da.
- FAO-ATLASS: FAOren ebaluazio-tresna laborategietarako eta AME zaintza-sistemetarako. 2021ean eta 2022an 28 herrialdek erabili zuten.
- AGRIWASH: infekzioen prebentzioaren eta kontrolaren ezarpena ebaluatzeko tresna, uraren, higienearen, saneamenduaren eta hondakin-uren kudeaketa barne.
- Nazioarteko estandarrak ezartzea, hala nola elikagaiek transmititutako AME-ekin lotutako Codex eta OMEren testuak.
- Hurrengo ekimena nekazaritzako elikagaien sistemetan antimikrobianoen beharra murriztean oinarrituko da, ahalegin globala baita antimikrobianoen erabilera zuhurra eta arduratsua eta nekazaritzako elikagaien sistemetan jardunbide egokiak sustatzeko.
Erronkak eta aukerak
AMEaren mehatxua murrizteko, AMEari elikaduraren eta nekazaritzaren sektoreetan eman beharreko erantzunak ebidentzia gehiago eta hobea eskatzen du, baita esku-hartze informatuagoak eta orokortuagoak ere.
Era berean, beharrezkoa izango da baliabide gehiago, gaitasun handiagoa eta gobernantza sendoagoa bideratzea, alde interesdunen parte-hartze eraginkorra bermatzeko.
Azkenik, antimikrobianoen erabilera murrizteko, ezinbestekoa da alde interesdun guztien konpromisoa eta abian jarritako ekintzak One Health ikuspegian oinarritzea, batez ere nazio mailan.
Eguneraketa data: 2025/07/18