Berriak

BIOZIDAK: Gaitasunak ebaluatzeko eta akreditatzeko prozesuan izen-emate epea ireki da

IVAC-EEIk Gaitasun profesionalak ebaluatzeko eta akreditatzeko prozesuan izen-emateko epea ireki du. Prozedimendu honen bidez, Profesionaltasun Ziurtagiria lortu daiteke, non gaitasun profesionalak egiaztatzen diren arlo horretan, euren lanean 3 urteko esperientzia minimoa izanda. Prozedimenduan izen-emateko epea abenduak 13an ireki zen. Prozedimendu honen bitartez Biozidak aplikatzeko beharrezkoak diren Profesionaltasun Ziurtagiriak lortu daitezke. Besteak beste, “Izurriak kontrolatzeko zerbitzua” (2. maila) eta “Organismo kaltegarriak kontrolatzeko zerbitzuen kudeaketa” (3. maila). Prozedimenduari buruzko informazio gehiago ELIKAko Bioziden atalan. ...

Elika Elikagaien Segurtasuna

Irakurri gehiago

Parte hartu ERANET SusAn-en amaierako hitzaldian!

Eman izena  SusAn-en amaierako online hitzaldian urtarrilaren 25 eta 26an. Aukera paregabea da gobernuek, komunitate zientifikoak eta interesatuek Sarearen 6 urteetan animalia-ekoizpen jasangarriaren alorrean egindako ikerketen berri izan dezaten, eta Europan duen etorkizunaz eztabaida dezaten. Hitzaldiak bi zati izango ditu: Lehenengo egunean, azken sei urteetan ERA-NETen egindako lana aurkeztuko da, eta 4 saio paralelo egingo dira SusAn-en esparruan finantzatutako ikerketa-proiektuen eraginaren eta perspektibaren berri emateko. Ondoren, partaide guztien arteko eztabaida izango da: Iraunkortasunaren ebaluazioa (moderatzailea: ELIKA) Sistema egokiko animalia egokia (moderatzailea: INIA) Efizientziaren kudeaketa (moderatzailea: INIA) Animalien osasuna eta ongizatea (moderatzailea: ELIKA) Finantzatutako 22 ikerketa-proiektuen bideo laburrak ikustea gomendatzen dugu, egindako lanaren ...

Elika Ikerketa

Irakurri gehiago

EFSAren esposizio dietetikoko tresnaren eguneraketa

EFSAk esposizio dietetikoko tresnaren (DietEx) erabiltzailearen gida eguneratu du, eta ezaugarri nagusiak azaltzen dituen bideo bat argitaratu du. Gida horretan DietEx tresnaren berezitasunik nabarmenenak eta erabiltzeko jarraibideak jasotzen dira. DietEx elikagaietan dauden substantziekiko (adibidez, nahita gehitutako edo berez dauden substantzia kimikoak, kutsatzaileak, proteinak, elikadurako osagai berriak, etab.) esposizio dietetiko kronikoa zenbatesteko tresna erabilerraza da. EFSAren banakako kontsumo-datuak (Comprehensive European Food Consumption Database- FoodEx) erabiltzen dira herrialde desberdinetako esposizio dietetikoa zenbatesteko adin-taldeen arabera (haur oso txikiekin hasi eta 75 urte edo gehiagoko helduetara arte), baita herrialde kopuru jakin batekoa zenbatesteko ere biztanleria-talde berezien arabera (adibidez, emakume haurdunak, emakume bular-emaileak eta barazkijaleak). DietEx tresna eskatzen ...

Elika Elikagaien Segurtasuna

Irakurri gehiago

Nekazaritzako plastikoen ebaluazioa eta jasangarritasuna: ekintzarako deia

FAOk txosten bat argitaratu du, non arriskuak identifikatzen eta ebaluatzen diren eta nekazaritzako plastikoak ordezteko edo tratatzeko aukera berriak proposatzen diren. Bertan, halaber, gaiari buruzko legeriak aztertzen dira, eta horiek hobetzeko jarduketak proposatzen dira, baita herrialdeetako ekonomia zirkularreko estrategietan zer-nolako ekarpenak egin ditzaketen ere. Ingurumena kutsatzen duen nekazaritza-iturrietako (landare- eta animalia-ekoizpena) plastiko kantitatea ezezaguna da hein handi batean; hala ere, bistakoa da plastikoek, oro har, ondorio kaltegarriak izan ditzaketela bai ekosistemetan, bai indibiduoengan. Plastiko konbentzionalak, oro har, ez dira biodegradatzen eta denbora luzez iraun dezakete ingurunean; eta, beraz, bizitza erabilgarria amaitu ondoren ere kalte handia eragiten jarraitzen dute. Plastikoen munduko ekoizpena eta ...

Elika Jasangarritasuna

Irakurri gehiago

Hegazti gripe foku bat gizentzeko indioilarretan Gaztela eta Leonen

Hegazti Griperako Erreferentziako Laborategi Nazionalak (LCV Algete) baieztatu du HGOP H5N1 hauteman duela indioilarrak gizentzeko ustiategi batean Segovian. Aipatutako baserria, 18900 hegaztiko erroldarekin, HGOP H5N1-en lehen fokua da etxeko hegaztietan, eta laugarrena estatu mailan, Lleidan, Ávilan eta Palentzian hegazti‑basatietan fokuak deklaratu ondoren. Udalerria APA/2442/2006 Aginduaren III. Eranskinean ezarritako hegazti‑gripeagatiko zaintza bereziko eremuetako batean zegoen, eta, beraz, eskortako hegaztietan agerraldiak prebenitzeko neurriak aurretik hartu ziren. Hala ere, LCV Algetek berretsi ostean, 2020/687 Erregelamendu Eskuordetuan (EB) ezarritako neurriak hartu dira: Ustiategia isolatzea eta ibilgetzea. Fokuaren jatorria ezagutzeko ikerketa klinikoa. Ustiategiko errolda osoa hiltzea. Fokuaren inguruan murrizketa‑eremu bat ezarri da, non beste 16 merkataritza‑ustiategi eta ...

Elika Abeltzaintza

Irakurri gehiago

Bigarren hegazti gripe fokua Gaztela eta Leonen

Hegazti Griperako Erreferentziako Laborategi Nazionalak (LCV Algete) baieztatu du HGOP H5N1 hauteman duela hegazti basatietan Palentzian. Hegaztia, kasu honetan zikoina bat, La Nava de Fuentesen aurkitu zituzten hilda Gaztela eta Leongo ingurumen eragileek. Hegazti basatietan estatu mailan agertzen den HGOP H5N1 gaixotasunaren hirugarren fokua da, Segre ibaian (Lleida) urtarrilaren 4an foku bat agertu ondoren eta bigarrena Gaztelan eta Leonen, urtarrilaren 14an Ávilan beste foku bat agertu ondoren. Udalerria APA/2442/2006 Aginduaren III. Eranskinean ezarritako zaintza bereziko eremuetako batean dago, arrisku bereziko eremuan egoteaz gain (Agindu horretako II. Eranskina) eta Europako egoera epidemiologikoaren ondorioz arrisku handiko egoera dagoenez, aurreko bi fokuetan hartu diren neurri gehigarri ...

Elika Abeltzaintza

Irakurri gehiago

RASFF sarearen laburpena (pentsuak) 2021eko 3. lauhilekoan

2021eko hirugarren lauhilekoan, 81 jakinarazpen egon dira animalien elikadurara zuzendutako produktuei dagokienez: 18 alerta, 47 informazio-jakinarazpen eta 16 mugako ukapen. Egindako kontrol motari dagokionez, jakinarazpenetatik 26 kontrol ofizialen bidez bidali dira, 32 enpresen autokontrolek atzeman dituzte, 18 mugako ikuskapen-postuek, 4 kontsumitzaileen kexek eta 1 zaintza-programek. Produktuei dagokienez, lehengaiek jasotako jakinarazpenen % 67 ordezkatzen dute, % 20 etxeko animalientzako pentsu eta produktuek, % 7 pentsu konposatuek eta % 6 gehigarri eta aurre-nahasketek. Jakinarazpenetan zerikusia izan duten produktuei dagokienez, honako lehengai hauek nabarmendu dira, hurrenkera honetan: koltza-produktuak, soja-produktuak, ekilore-irina eta basartoa. ...

Elika Animalien Elikadura

Irakurri gehiago

Animalien Gaixotasunen agerraldiak Europan- ADISen urteko txostena, 2021

EBren Animalien Gaixotasunari buruzko Informazio Sistemak (ADIS) azken balantze bat argitaratu du iaz kontabilizatutako animalien gaixotasun infekziosoen agerraldiei buruz. Guztira, sistemak 19.623 agerraldi erregistratu ditu, eta honako grafiko hauetan laburbildu ditugu: Afrikako Txerri-izurria Hegazi-gripea Amorrua Fitxa guztiak ...

Elika Abeltzaintza

Irakurri gehiago

Hegazti-gripe foku bat Avilan

Hegazti Griperako Erreferentziako Laborategi Nazionalak (LCV Algete) baieztatu du HGOP H5N1 hauteman duela hegazti basatietan Ávilan. Hegaztiak (3 antzara eta koartza hauskara bat) Laguna del Oson aurkitu zituzten hilda Gaztela eta Leongo ingurumen eragileek. Hegazti basatietan estatu mailan agertzen den HGOP H5N1 gaixotasunaren bigarren fokua da, Segre ibaian (Lleida) urtarrilaren 4an foku bat agertu ondoren. Laguna del Oso APA/2442/2006 Aginduaren III. Eranskinean ezarritako zaintza bereziko eremuetako batean dago, eta arrisku bereziko eremuetan bezala (Agindu horretako II. Eranskina) eta Europako egoera epidemiologikoaren ondorioz, arrisku oso handiko egoera dagoenez, neurri gehigarriak hartu dira etxeko hegaztietan gaixotasunaren agerraldiei aurrea hartzeko. Honako neurri hauek hartu dira: eskortako ...

Elika Abeltzaintza

Irakurri gehiago

Txerri-izurri afrikarraren foku bat Italian

Italiako agintariek txerri-izurri afrikarraren (TIA) kasu baten berri eman dute, hilik aurkitu duten basurde batean. Italiako albaitaritza-zerbitzuek urtarrilaren 7an TIA kasu bat adierazi zuten herrialdearen ipar-mendebaldean hilik aurkitutako basurde batean. Laginak jaso ondoren, Perugiako erreferentziazko laborategi nazionalak jakinarazi zuen 2 genotipokoa dela, gaur egun Europa ekialdean eta erdialdean dabilena. Txerri-dentsitate handiko eremua ez den arren, basurde basatien dentsitatea oso altua da eta berehala hartu dira fauna basatiaren zerrendako gaixotasun jakin batzuei aurrea hartzeko eta kontrolatzeko neurriak, esaterako; Krisiaren zentro nazionala eta tokikoa aktibatzea. Adituen taldea eratzea, gaixotasunen barreiadura mugatzeko neurri egokiak hartzeko eta infekzioaren eremuaren mugak erabakitzeko. Fokuaren eremuan eta muga egiten dutenetan ...

Elika Abeltzaintza

Irakurri gehiago

Hegazti-gripea: Euskadin prebentzio-neurriei buruzko agindu berria

Ekonomiaren Garapen, Jasangarritasun eta Ingurumen Sailak 2022ko urtarrilaren 11tik aurrera indarrean (2021eko urtarrilaren 4ko Aginduan aurreikusitakoak) Euskal Autonomia Erkidegoan hegaztien eraginaren aurka hartu beharreko prebentzio-neurriak ezartzen dituen Ekonomiaren Garapen, Jasangarritasun eta Ingurumeneko sailburuaren 2021eko abenduaren 28ko Agindua argitaratu du. HGOPak Europan duen egoeraren inguruko informazioa jaso dugu, eta, horren arabera, orain dela hilabete batzuetatik birusa hedatzeko arriskua handitu da Europako hegoalde eta mendebaldean; izan ere, uretako hegazti basatiek migratu egin dute Europako ekialde eta iparraldetik. Azken asteotan hainbat foku jakinarazi dira EBko hainbat herrialdetako hegazti basati eta etxeko hegazti batzuetan; foku horien artean, azpimarratzekoak dira Portugalgo fokua eta Landetako ahate-ustiategi bateko agerraldia. ...

Elika Abeltzaintza

Irakurri gehiago

Hegazti gripea: hegazti basatien fokua Lleidan

Hegazti Griperako Erreferentziako Laborategi Nazionalak (LCV Algete) baieztatu du, joan den 22/01/04an, IAAP H5N1 aldaera detektatu dutela Soseseko (Lleida) hainbat hegazti basatitan. Hegaztiak (4 beltxarga eta zikoina bat) Segriá ibaian hilda aurkitu zituzten landa-agenteek, hegazti basatien zaintza pasiboa areagotu ondoren, Europa erdialdeko eta iparraldeko egoera epidemiologikoak eragindako transmisio‑arriskua areagotu izanaren harira. Laborategiko proben emaitzak ezagutu ondoren, Kataluniako eta Aragoiko landa‑agenteak hegazti basatien zaintza pasiboa areagotzen hasi dira, fokuaren inguruan 10 km-ra. Bestalde, albaitaritza‑zerbitzu ofizialak 3 km-ko erradioan dauden hegazti‑ustiategi guztiak bisitatzen ari dira, hegaztien egoera klinikoa nahiz ezarritako biosegurtasun‑neurriak aztertzeko eta transmisio‑arrisku potentzialaren eta agintaritza eskudunari jakinaraztearen garrantziaren berri emateko. Egun, IAAP H5N1 azpimota da ...

Elika Abeltzaintza

Irakurri gehiago

Fruta eta barazki freskoekin erabilitako uraren segurtasuna eta kalitatea

FAO/OMEk txosten bat argitaratu du, fruta eta barazki freskoekin erabiltzen den uraren irizpide mikrobiologiko egokienak aztertzen dituena. Fruta eta ortuari freskoen ekoizpenean uzta aurretik eta ondoren erabiltzeko ur egokia zein den definitzeko erabakiak hartzearen ardatza txosten honetako gomendioak izango dira. Elikagaien Higieneari buruzko Codexaren Batzordearen (CCFH) 48. bileran identifikatu zen elikagaiak ekoitzi eta prozesatzean uraren kaltegabetasuna eta kalitatea zein garrantzitsuak ziren.   Frutak eta barazkiak ekoizteko katearen zenbait fasetan erabiltzen da ura. Tratatu eta desinfektatu arren, urak mikroorganismo patogenoak izan ditzake, kontzentrazio txikian izan arren.   Horregatik sortu da Adituen Batzorde hori, gaiari buruz eskura dagoen informazioa aztertu eta gomendioak egiteko. Fruta eta barazki freskoak kontsumitzean ...

Elika Elikagaien Segurtasuna

Irakurri gehiago

Substantzia kimikoak multzokatzeko orientabideak, esposizio konbinatuaren arriskua balioeste aldera

Substantzia kimiko anitzekiko esposizio konbinatuak giza osasunean duen arriskuaren ebaluazioaren testuinguruan, EFSAk orientabide-gida bat argitaratu du. Gida horrek, batetik, zientzia‑irizpideak aplikatzeko metodologia bateratu eta malguak eskaintzen ditu, eta, bestetik, substantzia kimikoak ebaluazio-taldeetan multzokatzeko leheneste-metodoak. Orientabide-dokumentu horretan, esparru bat proposatzen da substantzia kimikoak ebaluazio-taldeetan multzokatzean sor daitezkeen arriskuetan oinarritutako irizpideak aplikatzeko, eta, horretarako, toxikotasunari buruzko informazioa erabili da ebidentziaren haztapenerako ikuspegi egituratu baten bidez.   Txostenak, halaber, kasu praktikoen azterlanak ematen ditu, proposatutako irizpideak nola aplikatu eta produktu kimikoak ebaluazio-taldeetan multzokatzeko leheneste-metodoak nola erabili argitzeko. EFSAk gomendioak ematen ditu arlo horretan etorkizunean egingo diren lanetarako, substantzia kimikoak ebaluazio-taldeetan multzokatzeko zientzia-irizpideak eta leheneste‑metodoak aplikatzea eta ezartzea ...

Elika Elikagaien Segurtasuna

Irakurri gehiago

Trikinelosia: 2019ko urteko txosten epidemiologikoa

ECDC erakundeak gaixotasun horren ebaluazio epidemiologikoa argitaratu du berriki 2019ko datuetan oinarrituta. Datuok Europako Zaintza Sistematik (TESSy) eskuratu ditu. Trikinelosiak giza gaixotasun arraro baina larria izaten jarraitzen du EBn, nahiz eta 2019an jakinarazitako kasuek 2018koak bikoiztu zituzten ia-ia. Bulgariak jakinarazi zituen kasu gehien, guztien % 57, eta ondoren, Italiak eta Espainiak. Hala ere, herrialde gehienek (16/28) ez zuten kasurik jakinarazi, eta animalietan gaixotasun horren jakinarazpenen 2015-2019 aldiko joera beheranzkoa izan da. Horrek guztiak adieraziko luke baldintza kontrolatuetan hazitako txerrien kopurua igotzeari eta baldintza kontrolatuetan hazi gabeko txerrien sakrifizioan kontrol ofizialak egiteari esker, eta ekoizleak sentsibilizatzeko kanpainei eta ekoizleen ezagutzak hobetzeari esker, ustiategietan parasito-karga ...

Elika Abeltzaintza

Irakurri gehiago

Hegazti-gripea: Landetako agerraldia

Landetako gobernuak PHHGaren (patogenotasun handiko hegazti-gripea) foku baten berri eman du Landak departamenduko Les Hastingues udalerriko ateen ustiategi batean. Frantziako hego-mendebaldean PHHG H5N1 birusaren zirkulazioa baieztatu ondoren, Gers departamenduan, bigarren PHHG foku bat hauteman da Landetako baserri horretan. Guztira, 2021/12/21ean, 17 dira etxeko hegaztien fokuak eta 12 basa-hegaztien fokuak. Ondorioz, eskualdeko agintaritzek euspen-neurri egokiak hartu zituzten birusa hedatzea ekiditeko, eta 2021eko abenduaren 19an prefetura-dekretu bat argitaratu zuten.  Agindu berri horretan honako hau xedatzen da: Eremu mugatuko eta zaintza-eremuko udalerrien zonakatzea. Eremu mugatuan animalien eta arrautzen garraioan aplika daitezkeen neurriak. Eremu mugatuan animalien produktuen garraioan aplika daitezkeen neurriak. Eremu mugatuko hegaztien mugimenduei dagokienez, debekatuta ...

Elika Abeltzaintza

Irakurri gehiago

Hegazti-gripea: Europako zaintzari buruzko urteko txostena

EFSAk duela gutxi argitaratu du urteko txostena, 2020an Europan eskortako hegaztien eta hegazti basatien artean hegazti-gripearen (HG) zaintzari buruz. Txosten honek laburbildu egiten ditu EBk ko-finantzatzen dituen zaintza-jarduketen emaitzak. Honako hauek izan ziren gauzatutako jarduketak: Zaintza aktiboa azterketa serologikoen bidez, eskortako hegaztien HGaren H5 eta H7 azpimoten zirkulazioa kontrolatzeko. Zaintza pasiboa, hilzorian edo hilik aurkitutako hegazti basatien HGaren detekzio birologikorako. Gainera, zeinbat estatu kidek hegazti bizien eta ehizatutakoen analisiaren bidez egindako zaintza aktiboaren emaitzak jakinarazi zituzten. Hurrengo mapan 2020an egindako zaintza-jarduketen banaketa geografikoa ageri da, bai eta eskortako hegaztietan H5 edo H7 azpimultzoen detekzio seropositiboen kopurua ere: Espainiak, Herbehereek eta Danimarkak jakinarazi zuten ...

Elika Abeltzaintza

Irakurri gehiago

Arrisku Mikrobiologikoak Ebaluatzeko EFSAren Zientzia Sarearen urteko txostena

Arrisku Mikrobiologikoak Ebaluatzeko Sareak (MRA) urteko txostena argitaratu du. Bertan, 2021eko urriaren 5ean eta 6an egindako hogeita batgarren bileran hizpide izan zituzten ikerketa zientifikoen eta askotariko arrisku mikrobiologikoen ebaluazioen laburpena dago jasota. Honako hauek dira MRA sarearen helburu nagusiak: Elkarrekiko lankidetzarako gai eta arlo erkideak identifikatzea; Esfortzuak bikoiztea saihestea; Arlo espezifiko eta gai berezietako adituak identifikatzea; Datuen eskuragarritasuna eta kalitatea partekatzea; Arrisku-ebaluatzaileen eta arrisku-kudeatzaileen arteko lankidetza sendotzea; Informazio-trukea sustatzea EFSAren, estatu kideen eta gainerako interesdunen artean; Komunikazioa eta lankidetza sendotzea, bai EFSAren eta EBko estatu kideen artean, bai arrisku-ebaluatzaileen, arrisku-kudeatzaileen eta gainerako interesdunen artean, barne hartuta Kontsultarako Foru Nazionala eta puntu ...

Elika Elikagaien Segurtasuna

Irakurri gehiago

Elikagaien etiketei buruzko kontsulta publikoa

  Etiketetako informazioa hobetzea bermatzeko eta herritarrei elikadurari buruzko erabaki osasungarriagoak eta jasangarriagoak hartzen laguntzeko helburuarekin, Europako Batzordeak kontsulta publiko bat atera du. Horren bidez, halaber, elikagaien xahuketari aurre egin nahi zaio.   Kontsumitzaileei ematen zaien informazioari buruzko Europako arauak berrikusteko proposamen hori “baserritik mahaira” estrategiaren baitan dago. Horren bidez, hau proposatzen da:   Ontziaren aurreko aldean nutrizio-etiketatu normalizatua eta derrigorrezkoa sartzea. Produktu jakin batzuen etorkia edo jatorriari buruzko derrigorrezko informazioa zabaltzea. Datak adierazteari buruzko arauak berrikustea (iraungitze-datak eta kontsumo lehenetsiarenak).     Europako Batzordeak ateratako kontsulta publikoaren helburua da herritarren eta interesdunen zati handi baten ekarpenak jasotzea, bereziki hauenak: agintaritza nazional eskudunak, gobernuz kanpoko erakundeak, mundu ...

Elika Elikagaiak

Irakurri gehiago

ERANET SusAn-ek finantzatutako proiektuen online mintegiaren emaitzak

Joan den abenduaren 1ean ELIKAk eta ILVOk, SusAn esparruan sortutako ezagutzaren transferentzia egiteko arduradunek, ERANET horrek eta beste biek (FACCE ERA-GAS, ICT AGRI-FOOD) finantzatutako proiektuen laugarren mintegia antolatu zuten. 17 proiektu aurkeztu ziren abeltzaintzaren sektorean berotegi efektuko gasen isurketa murrizteko eta karbonoa hobeto ezabatzeko irtenbide, sistema eta jardunbide berritzaileekin. Mintegia Zoom plataformaren bidez egin zen; komunitate zientifikoko, finantzaketa-agentzietako, administrazioetako eta interesa duten aldeetako 114 partaide konektatu ziren, eta 3 ataletan banatu zen: 2018ko deialdia: Lehenengo zatian bigarren deialdian finantzatutako 8 proiektuen bideoak proiektatu ziren, epe ertaineko emaitzak erakutsi ziren eta nekazaritzan eta politiketan espero ziren eraginak ere bai. Gaiei dagokienez, honako hauek ...

Elika Ikerketa

Irakurri gehiago