Berriak

Errazio osasungarriak eskuekin kalkulatzeko Gida

Elikadura osasungarriaren oinarria dieta orekatua da. Ez dago beharrezko nutriente guztiak ematen dituen elikagai bakar bat ere; horregatik, dietak askotarikoa eta orekatua izan behar du, eta elikagai multzo guztiak kontsumitu behar dira, proportzio handiagoan edo txikiagoan. Gaur egun gomendatzen da frutak eta barazkiak izan daitezela elikaduraren oinarri. Hala, modu osasungarrian jateko zer jan behar den iradokitzeko garaian, plater osasungarria da eredu onartuenetako bat. Alabaina, beti ez da erraza izaten pertsona bakoitzak elikadura multzo bakoitzetik zenbat jan behar duen kalkulatzea. Elikaduraren Fundazio Britainiarrak errazio orekatuak kalkulatzeko gida bat argitaratu du. Horren bidez, gobernu britainiarrak plater osasungarriaren bidez emandako gomendioak osatzen ditu eta kontsumitzaileei ...

Irakurri gehiago

Argitaratu da albaitaritzako botiken eta pentsu sendagarrien gaineko araudi berria

Urtarrilaren 7an, Europar Batasuneko Aldizkari Ofizialean argitaratu zen 2018ko abenduaren 11ko Europako Parlamentuaren eta Kontseiluaren 2019/06 Araudia (EB). Araudi hori albaitaritzako botiken ingurukoa da eta atzera botatzen du 2001/82/CE Zuzentaraua. Horrez gain, 2018ko abenduaren 11ko Europako Parlamentuaren eta Kontseiluaren 2019/04 Araudia (EB) ere argitaratu zen, pentsu sendagarrien ekoizpen, merkaturatze eta erabilerari buruzkoa, zeinak Europako Parlamentuaren eta Kontseiluaren 183/2005 Araudia aldatzen baitu, eta Kontseiluaren 90/167/CEE Zuzentaraua atzera bota.   Araudi berriak aplikatzea beharrezkoa izango da 2022ko urtarrilaren 28tik aurrera. Araudi berriak albaitaritzako botikak merkaturatzeko, ekoizteko, inportatzeko, esportatzeko, hornitzeko, banatzeko, farmazia-arloan ikuskatzeko, kontrolatzeko eta erabiltzeko arauak ezartzen ditu.   Araudi berria albaitaritzako botikei aplikatu behar zaie (industrialki ...

Elika Animalien Elikadura

Irakurri gehiago

Jardunbide egokien gida: elikagaien xahuketa

Aragoiko Gobernuko Kontsumitzaile eta Erabiltzaileen Babeserako Zuzendaritza Orokorrak, ECODESekin batera, Jardunbide Egokien Gida argitaratu du Elikagaien Xahuketari aurre egiteko. Kontsumitzen ez diren elikagaien kopurua murrizteko giltzarriak ematen ditu.   Gidan, erosten diren elikagaiak hobeto baliatzeko datuak eta ohitura-aldaketak ematen dira. Ildo hauei buruzko proposamenak egiten ditu gidak: erosketaren planifikazioa, elikagaiak biltegiratu eta kontserbatzeko aholkuak, kozinatzeko moduak eta prestakuntza- eta aktibismo-proposamenak.   Gidan adierazten denaren arabera, etxeetan elikagaien % 42 xahutzen da; portzentaje hori elikakate osoko altuena da. ...

Elika Jasangarritasuna

Irakurri gehiago

Euskadiko Elikadura Osasungarrirako ekimen berriak

Urte hastearekin bat, zenbait ekimen jarri dira martxan herritarrak fruta, barazki eta arrain gehiago jatera animatzeko. Ekimenak saltokietan eta eskola-jantokietan gauzatuko dira. Urtarrilean abian jarri da “Sasoiko Elikagaien Kanal Anitzeko Egutegia” ekimena. Horren helburua da halako elikagaiak kontsumitzearen onuren berri ematea herritarrei, beren ohiko elikaduran sar ditzaten eta elikadura osasungarriagoa izan dezaten. Kartelak jarriko dira saltokietan eta bilduma egiteko moduko fitxa batzuk egingo dira, eta, horien bidez, fruta baten, barazki baten eta arrain-espezie baten propietate nutritibo, osasungarri eta gastronomikoei buruzko informazioa emango da hilero. Urtarrilean jarri da abian kanpaina; zehazki, porrua, sagarra eta lupiaren kontsumoa sustatu dira supermerkatu eta hipermerkatuetan. Aurrerago, tokiko ...

Irakurri gehiago

Trikina aurreko kontingentzia Planaren eguneratzea

Joan den 2018ko abenduaren 19an, AESANeko Batzorde Instituzionalak onetsi egin zuen Trikinaren aurreko Kontingentzia Plan Nazionalaren aldaketa. Planaren xedea da nazio mailako jarduera-plana ezartzea, animalietan edo haragian Trikina antzemanez gero edo horietan Trikina egon daitekeela susmatuz gero.   Trikinaren aurreko Kontingentzia Plan Nazionala Eguneratze honen berritasun nagusiak alderdi hauei buruzkoak dira: Neurriak abeltzaintza-ustiategietan: Basa-animalietan trikina antzematen denean, Animalien Osasunaren arloko agintari eskudunek egiaztatu egin beharko dituzte kutsa daitezkeen eta Trichinellarekin kontaktuan egon diren animalien ustiategietako biosegurtasun-neurriak. Neurriak lursail zinegetikoetan: 50/2018 Errege Dekretua (ehizako azpiproduktuen kudeaketari buruzkoa) ehiza larriaren beste modalitate batzuetan ere aplikatuko da, baldin eta ehiza-barrutiko animaliek positiboa ematen badute. Dekretua, gutxienez, kutsatutako animaliak antzeman eta handik ...

Elika Abeltzaintza

Irakurri gehiago

RASFF: 2018 urteko laburpen txostena

2018 urtean zehar, elikagaiei buruzko 3196 jakinarazpen izan dira. Horietatik, 1004 (%31,5) alertak izan dira, 949 (%29,5)   informazio-jakinarazpenak eta 1243 (%39) mugan egin diren ukapenak.   Kutsatutako produktuen jatorriari dagokionez, urtean zehar, aipatu behar da Europak (%43) eta Asiak (%30,5) eragin dituztela jakinarazpen gehienak.   Aurreko urtean bezalaxe, kutsadura biologikoak eragin ditu jakinarazpen gehien (%29,55). Mikotoxinak dira jakinarazpen gehien sortu dituzten bigarren taldea (%20,5), pasa den urtetik pixkan igo direlarik.     2018 urteko RASFF laburpen txostena ...

Elika Elikagaiak

Irakurri gehiago

Talde espezifikoentzako elikagaiei buruzko azken berritasunak

Elikadura berezi batera bideratutako elikagaiak 2685/1976 Errege Dekretuaren bidez arautu ziren esparru nazionalean. Zehazki, Dekretu horren bidez onetsi zen erregimen dietetiko eta/edo berezietara bideratutako janari-prestakinen prestakuntza, zirkulazio eta salerosketarako Erregelamendu tekniko-sanitarioa.   609/2013 (EB) Erregelamenduaren argitalpenak (bularreko haur eta adin txikiko haurrentzako elikagaiei, erabilera mediko berezietarako elikagaiei eta pisua kontrolatzeko dieta osatuaren ordezkoei buruzkoa) nabarmen aldatu zuen lege-esparrua, eta herritarren talde espezifikoentzako konposaketari eta informazioari buruzko eskakizun orokorrak ezarri zituen.   Erregelamendu horrek ahalmena ematen dio Batzordeari komertzializaziorako jakinarazpen-baldintzak zehazten dituzten egintza eskuordetuak egiteko, horien kontrol eraginkorra ahalbidetze aldera. Eskuordetutako ahalmen hori erabiliz, Batzordeak hainbat Erregelamendu Eskuordetu egin ditu: 2016/127 Erregelamendu Eskuordetua (EB), bularreko ...

Elika Elikagaiak

Irakurri gehiago

Europako Q sukarrari buruzko 2016ko txosten epidemiologikoa

ECDCk urtero egiten duen Q sukarrari buruzko txosten epidemiologikoa argitaratu du, 2016. urteari dagokiona. Horretarako, EBko estatu kideek Europako Zaintza Sistemari jakinarazten dizkioten gaixotasun kutsakorrei buruzko datuak hartzen ditu oinarri. 2016an, 29 herrialdek 1.102 kasu jakinarazi zituzten (horien % 96 baieztatu ziren; alegia, 1.058 kasu). Espainiak, Alemaniak eta Frantziak jakinarazi zituzten baieztatutako kasu gehien. Iturria: Belgika, Bulgaria, Kroazia, Zipre, Txekiar Errepublika, Danimarka, Estonia, Finlandia, Frantzia, Alemania, Grezia, Hungaria, Islandia, Irlanda, Italia, Letonia, Lituania, Luxenburgo, Malta, Herbehereak, Norvegia, Polonia, Portugal, Errumania, Eslovakia, Eslovenia, Espainia, Suedia eta Erresuma Batuaren txostenak. Alemaniak, Frantziak eta Espainiak jakinarazi dituzte baieztatutako kasu gehien azken bost urteetan (2012-2016); zehazki, 1.130, 873 eta ...

Elika Elikagaien Segurtasuna

Irakurri gehiago

Arriskuen Ebaluazioan ziurgabetasunak komunikatzeko gida

Komunikazio eta gizarte-zientzietako arlo zientifikoek (psikologia eta soziologia, adibidez) beren esperientzia uztartu dute elikagaien arriskuen ebaluazioetan ziurgabetasunak komunikatzeko ikuspegi berri bat ekartzeko. Halaxe azaltzen dute argitaratu berri duten gida batean, EFSAko komunikazio zientifikoko arduradunei zuzendutakoa. Gida horrek ikuspegi egituratua jasotzen du elikagaien arriskuen ebaluazioetan ziurgabetasunei buruzko informazioa hainbat audientziatara egokitzeko. Era berean, konponbide espezifikoak ematen ditu EFSAko komunikazioko arduradunek aurre egin beharreko benetako egoeren aurrean. Tresna berritzaile eta praktiko horri esker, bigarren mailako ebidentzia zientifikoarekiko konfiantzan eta arriskuen ebaluazioen ondorio zientifikoetan gardenagoak izateko aukera izango dugu. Gida berriak 2018an argitaratutako ebaluazio zientifikoetako ziurgabetasunen analisiari buruzko gida teknikoa osatzen du. EFSA, pixkanaka, arriskuen ...

Elika Elikagaien Segurtasuna

Irakurri gehiago

EFSAk bere datu zientifiko guztiak partekatuko ditu

EFSAk bere arriskuen ebaluazioetan nahiz Elikagaien Segurtasuneko kontrol- eta zaintza-programetan erabiltzen diren datu zientifiko guztiak partekatuko ditu EB mailan. Elikagaien Segurtasuneko Europar Agintaritzak adierazi du datuak argitaratzea faktore erabakigarria dela ebidentzia zientifikoan oinarritutako gardentasun, erantzukizun eta erabaki-hartzea betetzeari begira. EFSAko datu-adituek EBko estatu kideetako aditu eta agintaritzen laguntzarekin idatzitako txosten honetan, hauek bezalako arloetan bildutako datuak partekatzeko modua azaltzen da: elikagaien kontsumo-ohiturak, plagiziden hondakinak elikagaietan, kutsatzaile kimikoak eta gehigarriak elikagaietan, elikagaien bidez transmititutako gaixotasunen agerraldiak, eta erresistentzia antimikrobianoak. Datuak Knowledge Junction izeneko Open Datako atarian jarriko dira eskuragai. Gordailu hori EFSAk sortu zuen 2016an, Arriskuen Ebaluazioetan erabilitako ebidentzia zientifikoari lotutako informazioa, erreproduzigarritasuna ...

Elika Elikagaien Segurtasuna

Irakurri gehiago

EFSAk arrisku berriekin lotuta eginiko jarduerak

EFSAk txosten tekniko bat argitaratu du eta bertan laburbildu ditu arrisku berriak identifikatzeko prozeduran parte hartzen duten talde guztien jarduerak, 2017an identifikatutako arazoak eta gauzatzen ari diren metodologia eta lankidetza-jarduera guztien deskribapenak. Talde horien artean daude Arrisku Berriak Trukatzeko Sarea, arrisku berriei buruzko alderdi interesdunen taldea, EFSAko unitate zientifikoak, zientzialarien taldeak eta Batzorde Zientifikoa. Hauek dira talde horiek 2017an arrisku berriak identifikatzeko erabili dituzten prozedurak: AQUARIUS: munduko elikakatea analizatzeak ahultasunak eta aldaketa-eragileak (drivers of change) identifikatzeko izan dezakeen aplikagarritasunari buruzko proiektua. DEMETER: estatu kideekin eginiko bi akordio, arrisku berriak identifikatzeko metodologiak eta lankidetza-tresnak garatzeko diru-laguntzak emateko. EuroCigua: ziguaterak Europan eragindako elikadura-intoxikazioari buruzko ...

Elika Elikagaien Segurtasuna

Irakurri gehiago

Klima-aldaketaren krisiari nola aurreratu

Alternativas Fundazioak 2018ko ekainean "Espainiako jasangarritasunari buruzko txostena 2018: Klima-aldaketaren krisiari nola aurreratu" argitaratu zuen. Bertan, 11 ikertzailek klima-adaketaren inpaktua aztertzen dute, ikuspuntu desberdinetatik ikusita. Bukaeran, ikertzaileek aztertutako gaien araberako gomendioak azalten dituzte. Hona hemen gai horiek: Migrazio-klimatikoen erronka Trantsizio energetikoa EBko ingurugiroaren egoera Espainian, europar legediaren aplikazioa Enplegua eta bidezko trantsizio-ekologikoa Nekazaritza Turismo jasangarria Ura ...

Elika Jasangarritasuna

Irakurri gehiago

Molusku bibalbioak: ustiapeneko arrisku mikrobiologikoak kudeatzeko gida

Gida honen helburua da kontsumorako moluskuak (bibalbio biziak edo gordinak) hazteko eremuak ezartzeko eta kontrolatzeko jarraibideak ezartzea, bereziki arrisku mikrobiologikoak kudeatzeari begira. FAO/OMEren Codex Alimentarius-en Batzordeak argitaratu du eta jardunbide egokiak erabiltzen dituzten zenbait programen esperientziak biltzen ditu, Codex-eko Jardunbideen Kodeko eskakizunei jarraitzen dietenak. Molusku bibalbioen saneamendu-programak garatzeko, ezartzeko eta aplikatzeko ardura duten agintaritzei zuzenduta dago nagusiki. Gidak nabarmentzen du programa hori ezartzeko garrantzitsua dela bazkide guztiek elkarlanean jardutea eta denen artean beharrezko akordioetara iristea. Bazkide horiek dira, besteak beste, tokiko agintaritzak, agentzia arautzaileak eta kontrol-laborategiak. ...

Elika Arrantza

Irakurri gehiago

RASFF: 2018ko 3gn lauhilekoaren laburpen txostena

Jakinarazpen gehien jaso dituzten arriskuak izan dira:   Aflatoxinak fruitu lehorretan (kakahueteak) Salmonella sesamo eta oilaskoan Pestiziden hondakinak barazkietan Produktuaren egoera higieniko txarra Listeria izokin ketuan Kutsadura fisikoa   Jakinarazpen gehienen jatorri herrialdea hurrengoa zen:   1. Turkia 2. Polonia 3. Espainia 4. EEBB 5. Txinaa     2018 – Elikagaiak (3gn lauhilekoa) ...

Elika Elikagaiak

Irakurri gehiago

Nutrizioaren erronkari aurre egiteko gidalerroak: zenbait konponbide, elikakatearen maila desberdinetatik abiatuta

FAO/OMSek nutrizioaren erronkari aurre egiteko gidalerroak biltzen dituen txosten bat argitaratu du. Txosten horretan, elikadura-sistemetan hartu beharreko neurri politiko zehatzen adibideak ematen ditu, helburu hauekin: dieta osasungarriak sustatzea, malnutrizioa saihestea bere forma guztietan (azpielikadura, nutrienteen gabeziak, hazkuntzaren atzerapena, gehiegizko pisua eta obesitatea) eta elikadurarekin lotura duten gaixotasun ez-transmitigarrien gorakada murriztea. Gida honen xedea da elikadurari eta osasunari buruzko erabakiak hartzen laguntzea; izan ere, egungo elikadura-sistemek ez dute osasun- eta ongizate-egoera egokia lortzeko behar den elikadura mota eskaintzen. Hori horrela, beharrezkoa da sistema horiek aldatzea herrialde edo eskualde bakoitzaren testuinguru espezifikoan. Txosten honek barne hartzen dituen proposamenen artean honako hauek nabarmendu behar dira, ...

Irakurri gehiago

Arrisku Mikrobiologikoak Ebaluatzeko Zientzia Sarearen 2018ko txostena

Arrisku Mikrobiologikoak Ebaluatzeko Zientzia Sareak (MRA) bere urteko txostena argitaratu du; bertan, 2018ko apirilaren 24an eta 25ean egin zuten urteko bileran aztertu zituzten askotariko arrisku mikrobiologikoei buruzko azterketa, iritzi eta ebaluazioen laburpena jasotzen da. Horiek guztiak EFSAren ezagutza-fusio plataforman (ZENODO: Knowledge Junction) argitaratuta daude.   EFSAk 2006an sortu zuen sare hori, arrisku mikrobiologikoen ebaluazioaren arloan zientzialarien arteko lankidetza indartzeko. Sarearen helburua da ekintzak ez errepikatzea edota errepikapen horiek murriztea eta elikagaietan eta pentsuetan aurki daitezkeen arrisku mikrobiologikoei buruzko zientzialarien arteko iritzi-desberdintasunak saihestea, Europar Batasunean. Sare horri esker, EBko estatu kideek eta elkartuek datuak eta metodologiak parteka ditzakete, arriskuak ebaluatzeko jardunbideak bateratu ahal ...

Elika Elikagaien Segurtasuna

Irakurri gehiago

Egin zaitez elikagaien arloko berrikuntza-programako kide!

EIT Food Ezagutza eta berrikuntzaren arloko europar erkidego bat da (KIC). 2017an sortu zen, eta gure elikagai-ekosistema eraldatzea du helburu. Europa osoko kontsumitzaileak, balio-kateko enpresak eta ikertzaileak elkartzen ditu, eta gure osasuna, kalitatezko elikagaien eskuragarritasuna eta ingurumena hobetzeko ekimen berritzaileak eta ekonomikoki jasangarriak direnak bultzatzen ditu EIT Food erkidegoak. Testuinguru horretan, EIT Foodek elikagaien arloko berrikuntzan aritzen diren ikertzaile eta ekintzaile onenekin erkidego bat sortu nahi du; horretarako, AZTI, Turineko Unibertsitateak eta Cambridgeko Unibertsitateak “EIT Food-Innovator Fellowship" sortu dute, doktoregoak dituzten ikertzaileei zuzenduriko beka bat, elikagaien sektoreko giza kapital intelektuala indartzeko eta elikagai-kateko edozein mailatako ikertzaile eta ekintzaileen belaunaldi berria prestatzeko.   Gaitasun ...

Elika Ikerketa

Irakurri gehiago