Berriak

EFSAk OPENFOODTOX datu-basea eguneratu du

EFSAk bere datu-basearen bertsio berri bat atera du: OpenFoodTox 2.0. Bertsio berri horrek elikagaietan eta pentsuetan dauden ia 5.000 substantzia kimikoren toxikotasun-datuak biltzen ditu, eta 2002tik eginiko 2.000 ebaluazio baino gehiagotatik ateratako informazioa erabili da hori egiteko.   Datu-base ireki horrek gehigarrien, produktu fitosanitarioen, kontaminatzaileen edo elikagaien osagaien erreferentziazko balio toxikologikoei buruzko informazioa biltzen du. Horrez gain, substantzia horiei aplikatzekoa zaien araudia zehazten du eta arrisku-ebaluazioetan identifikatuko ziurgabetasunei buruzko informazioa ere ematen du.   Tresna erabilgarria da erakundeek arrisku-ebaluazioak egin ditzaten, eta zientzialariei aukera ematen die elikagaietan eta pentsuetan dauden substantzien toxikotasuna aurresateko, hala giza osasunari nola animalien osasunari begira (abeltegietako animaliak eta animalia ...

Elika Elikagaien Segurtasuna

Irakurri gehiago

Osagai nagusiaren jatorriaren adierazpena

Apirilaren 1ean aplikatuko da 2018/775 (EB) Betearazpen Araudia. Horren bidez, arauei dagokienez aplikatu beharreko xedapenak ezartzen dira elikagai baten osagai nagusiaren jatorrizko herrialdea edo jatorria adierazteko.    Kontsumitzaileentzako elikadura-informazioari buruzko 1169/2011 (EB) Araudiaren 26. artikuluak elikagaien jatorrizko herrialdea adierazteari buruzko arauak eta betebehar orokorrak ezartzen ditu. Araudi horretan eskatzen da herrialdea adierazi behar dela, hori ez jartzeak kontsumitzailea nahas dezakeen kasuetan. Gainera, ezartzen du jatorrizko herrialdea aipatzen denean eta hori osagai nagusiaren jatorrizko herrialde berbera ez denean, azken horren jatorrizko herrialdea ere adierazi egin beharko dela.   Kontsumitzaileek ezagutza handiagoarekin erabakiak hartu ahal izateko, arau espezifikoak ezarri behar dira jatorrizko herrialdea aipatzea aplikatzeko; horregatik ...

Elika Elikagaiak

Irakurri gehiago

EFSAk egindako lur diatomeoen arriskuen ebaluazioa

EFSAk zerealaren aleak biltegiratzeko orduan intsektizida eta akarizida modura lur diatomeoak erabiltzearen arriskuak ebaluatu ditu. Ebaluazioak ondorioztatutakoaren arabera, kontsumitzaileek irensteagatiko arriskua oso txikia da, ingurumen-eragina ere baxua da, baina produktua etengabe arnasteari lotutako arriskua dago. EFSAk ebaluazio bat egin du, intsektuak eta akaroak kontrolatze aldera, silizio dioxidoaren substantzia aktiboa, diatomeoen lurra ere deiturikoa, biltegiratze‑aldian biltegiratzen diren zereal-aleetan erabiltzeari eta produktuarekin ala produkturik gabeko aleen biltegiratze-guneetan ihinztatzeari buruz. Ebaluazioa adierazteko formula gisa, silizio dioxidoaren kg bakoitzeko 1.000 g‑ko purutasuna duen (% 100) kontaktu-hautsa erabili da. Frogatuta geratu zen produktua intsektizida eta akarizida gisa eraginkorra dela helburu dituen organismoetarako. Ez da espero produktu tratatuak irentsi ondorengo arriskurik ...

Elika Elikagaien Segurtasuna

Irakurri gehiago

“Klima aldaketa arintzea animalien sektorean” SusAn tailerraren ondorioak

ERA-NET SusAn erakundeak, Nekazaritzaren, Elikagaien Segurtasunaren eta Klima-aldaketaren inguruko Partekatutako Programazio Ekimenarekin batera (FACCE-JPI), "Klima-aldaketara egokitzeko eta hura arintzeko hobekuntza-teknika berriak abeltzaintzaren sektorean" esplorazio-tailerra antolatu zuen 2019ko azaroan, Bruselan.   Tailer horretan, Europako 10 herrialdetako 40 aditu baino gehiago elkartu ziren. Hain zuzen, ikerketaren arloko ordezkariek, arduradun politikoek eta alde interesdunek hartu zuten parte, Europan gai horrekin lotuta dauden ikerketa-hutsuneak aztertzeko asmoz. Honako hauek dira tailerreko ondorio nagusietako batzuk: Ikerketa-erronka nagusia fenotipatzea da, eta hainbat arrakala itxi behar dira arlo horretan. Fenotipo berriak zehaztu behar dira klima-aldaketaren egoera desberdinetarako. Espeziearen beste ezaugarri espezifiko batzuk identifikatu behar dira, berotegi-efektuko gasak arindu eta klima-aldaketara ...

Elika Ikerketa

Irakurri gehiago

Elikadura-gomendioak osasun-krisialdiaren aurrean

Espainiako Nutrizio eta Dietetika Akademiak eta Dietista-Nutrizionisten Elkargo Ofizialen Kontseilu Nagusiak elikadura- eta nutrizio-gomendio sorta bat argitaratu dute Espainiako herritarrentzat, COVID-19k eragindako osasun-krisialdi honen aurrean.   Hain zuzen, ohiko egoeretan ematen diren gomendio berberak dira: hau da, batez ere frutaz eta barazkiz elikatzea. Alabaina, badago berritasun bat: dokumentu horretan jasota dago nola elikatu, zer erosi eta nola erosi.   Gainera, COVID-19k eragindako egoera laburbiltzen du, eta, horrez gain, argitu egiten ditu  gai horren inguruan sortutako zalantzetako batzuk.   Honako hauek aurkituko ditugu dokumentu horretan, besteak beste:   Zer dira koronabirusak eta zer da COVID-19? COVID-19 gaitzaz ez kutsatzeko prebentzio-neurriak COVID-19ren aurkako tratamendua Elikadura- eta nutrizio-gomendioak COVID-19ren aurrean ...

Irakurri gehiago

Koronabirusaren aurrean jarduteko protokoloa, flotarako, nekazaritza eta abeltzaintzako ustiategietarako eta elikagaien industrietarako

Ekonomiaren Garapen eta Azpiegitura Sailak koronabirusaren (COVID-19) aurkako jarduketa-protokolo bat argitaratu. Xedea da elikagaien ekoizpen- eta hornidura-katearen funtzionamendua eta eraginkortasuna bermatzea eta, aldi berean, arriskuak murriztea eta birusaren hedapena kontrolatzea. Jarduketa-protokolo horrek gomendioak eta jarraibideak ematen ditu arrantza-flotarentzat, abeltzaintza-ustiategientzat eta elikagaie-industriarentzat, pertsonen osasuna babesteko eta nekazaritzako elikagaien sektoreko enpresen jarduerek aurrera egin dezaten bermatzeko. Halatan, herritarrei oinarrizko eta funtsezko zerbitzua emango zaie. ...

Elika Elikagaien Segurtasuna

Irakurri gehiago

Kataluniako biztanleek metal astunekiko duten esposizioaren ebaluazioa

ACSAk Dieta Osoaren Azterketa izenekoaren bosgarren edizioa argitaratu du, metal astunei buruzkoa. Bertan, elikagaietan dauden merkurioa eta artsenikoa (organikoak eta ez-organikoak), kadmioa eta beruna jateak Kataluniako biztanleentzat dituen osasun-arriskuak ebaluatu ditu. Aztertutako metal guztiekiko esposizioak nabarmen egin du behera 2012an egindako azterketaren aldean, eta, oro har, esposizio hori segurtasun-mugen azpitik dago Kataluniako biztanle talde guztietan, haurren talderen batean jaso den salbuespen txikiren batean izan ezik. 2017an, Kataluniako biztanleek gehien kontsumitzen dituzten 70 elikagai moten (15 elikagai multzotakoak) banakako 4.140 lagin aztertu ziren guztira. Hauek dira azterketaren emaitza aipagarrienak: Artseniko ez-organikoarekiko esposizioak % 26 egin du behera aurreko azterketatik. Biztanleria talde guztiak daude segurtasun-balioaren azpitik. ...

Elika Elikagaien Segurtasuna

Irakurri gehiago

Koronabirusa: ez dago ebidentziarik elikagaien bidez transmiti daitekeela adierazten duenik

EFSAk hau adierazi du: Bestetik, Gaixotasunak Prebenitu eta Kontrolatzeko Europako Zentroak (ECDC) adierazi du seguruenik Txinan animalia bat izan zela lehen infekzioaren iturria, baina orain birusa pertsona batetik bestera ari dela zabaltzen, nagusiki gaixorik daudenek eztul edo doministiku egitean sortzen diren arnas jariakinen bidez. ...

Elika Elikagaien Segurtasuna

Irakurri gehiago

Mikrobioen aurkako erresistentzia bakterio zoonotikoetan, Europan

EFSAk eta ECDCk mikrobioen aurkako erresistentziei (RAM) buruzko urteroko txostena argitaratu dute. Txosten horretan, 2017. eta 2018. urteetan pertsona, animalia eta elikagaiei eragin dieten bakterio zoonotikoen mikrobioen aurkako erresistentziaren egoera aztertzen da. Elikagaietarako animalien kasuan, emaitzak oso positiboak izan dira, txostenak adierazten baitu mikroorganismo batzuen kasuan mikrobioen aurkako suszeptibilitateak gora egin duela estatu kide batzuetan. Txostenaren arabera, Salmonella eta Campylobacter bakterioak ziprofloxazinarekiko gero eta erresistenteagoak dira; ziprofloxazina da bakterio horiek eragindako infekzioak tratatzeko antibiotikorik erabilienetakoa. Pertsonen artean, ziprofloxazinarekiko erresistentzia ohikoa da, batez ere zenbait Salmonella kasutan, eta erresistentzia hori % 1,7 izatetik (2016) % 4,6 izatera igo da (2018). Campylobactern bakterioaren kasuan, 19 herrialdetatik ...

Elika Elikagaien Segurtasuna

Irakurri gehiago

Europako Itun Berdeari laguntzeko proiektu europarrak

LIFE programaren barruan, Europako Batzordeak 101,2 milioi euro erabiliko ditu eskala handiko hamar ingurumen- eta klima-proiektu finantzatzeko bederatzi estatu kidetan (horien artean, Espainia). Hala, Europaren ekonomia jasangarrirako eta neutraltasun klimatikorako trantsizioa errazagoa izango da. Eskala handiko proiektu horiek lagungarriak izango dira Europako Itun Berdearentzat, baita EBk hemendik 2050era bitartean klimatikoki neutroa izango den lehen kontinentea bihurtzeko duen asmoa betetzeko ere. Horrez gain, lagungarriak izango dira ekosistemak eta guztiontzat beharrezkoak diren espezieak leheneratzeko eta kontserbatzeko, ekonomia zirkularrerantz aurrera egiteko, airearen eta uraren kalitatea hobetzeko, finantza jasangarriak sustatzeko eta Europaren klima-aldaketarekiko erresilientzia areagotzeko.   Hona hemen ikerketa-proiektu horien bidez gainditu beharreko 5 erronkak: Frantziako eta Espainiako ...

Elika Jasangarritasuna

Irakurri gehiago

Q Sukarraren kontrola eta zaintzarako Euskadiko Plana

Gaur argitaratu da Nekazaritza eta Abeltzaintzako zuzendariaren 2020ko otsailaren 19ko Ebazpena, zeinaren bidez onartzen eta jakitera ematen baita Euskadin Q Sukarra Zaintzeko eta Kontrolatzeko Plana. Plan horretan biltzen dira hainbat ekimen biltzen ditu, zehazki honako hauek: Euskadiko ardi- eta ahuntz-aziendaren gaixotasunaren jarraipena egiteko, arriskua ustiategietan kontrolatzeko eta animaliekin kontaktua duten langileak prestatzeko eta sentsibilizatzeko. ...

Elika Abeltzaintza

Irakurri gehiago

Aldaketak talde espezifikoentzako elikagaiei buruzko legerian

Otsailaren 22tik, aldatu egin da bularreko haurrentzako prestakinei eta jarraipen-prestakinei buruzko legeria, baita medikuntzako erabilera berezietarako elikagaiei buruzko legeria ere.   Bularreko haurrentzako prestakinak eta jarraipen-prestakinak   Hemendik aurrera, nahitaez aplikatu behar da Europako Batzordearen 2016/127 Erregelamendu Delegatua (EB), 609/2013 Erregelamendua (EB) osatzen duena bularreko haurrentzako prestakinei eta jarraipen-prestakinei aplikatzekoak zaizkien osaera- eta informazio-eskakizun espezifikoei dagokienez.   Bestetik, indargabetu egin da 2006/141/CE Zuzentaraua (proteinen hidrolizatuekin egindako prestakinentzat izan ezik, zeinei 2021eko otsailaren 22tik aurrera aplikatuko baitzaie), eta hemendik aurrera ez da aplikatuko 867/2008 Errege Dekretua, bularreko haurrentzako prestakinen eta jarraipen-prestakinen erregelamendu tekniko-sanitario espezifikoa onartzen duena.   Medikuntzako erabilera berezietarako elikagaiak   Hemendik aurrera, nahitaez eta osorik aplikatu behar da Europako ...

Elika Elikagaiak

Irakurri gehiago

Substantzia kaltegarrien transferentziaren online ereduak

Holandako Osasun Publikoaren eta Ingurumenaren Institutuak (RIVM) elikagaien transferentziaren bost eredu egin ditu, animalia-jatorriko produktuetara (esnea, arrautzak eta haragia) transferitzen diren substantzia kaltegarrien (aflatoxinak eta dioxinak) kantitatea kalkulatzeko. Jendeak kontaminatzaile horiekiko esposizioa izan dezake kontaminatutako pentsuak jan dituzten animalietatik ateratako produktuak kontsumitzearen bitartez. Pentsuetan dauden kontaminatzaileak ez dira nahita gehitzen, baina elikagaian sar daitezke ingurumeneko kontaminazioren bidez edo fabrikazio-prozesuan zehar. Esnean, arrautzetan, haragian (erraiak) eta halako produktuetan dagoen kontaminatzaile-kontzentrazioaren arabera, esposizio horrek eragin kaltegarriak izan ditzake giza osasunean. Elikagaia kontaminatuta dagoenean, garrantzitsua da jakitea zenbateko kontaminatzaile kantitatea irits daitekeen gizakion kontsumora bideratzen diren animalia-jatorriko produktuetara. Ereduak webgune honetan eskura daitezke: www.feedfoodtransfer.nl. ...

Elika Animalien Elikadura

Irakurri gehiago

Fruta eta barazkien galera prebenitu eta murrizteko gida

FAOk eta ODEPAk babestutako “Txileko ekoizpen-etapan gertatzen diren fruta eta barazkien galeren neurketa eta kudeaketa” proiektuaren barruan, elikagai freskoen galera prebenitzeko jardunbide egokien gida hau sortu da. Gida honetan, fruta eta barazkien galerak minimizatzeko jardunbide egokiak ezartzeko lau alor identifikatu dira: plangintza; nekazaritza-ekoizpena; uzta, uzta-ostea eta biltegiratzea; eta lehen garraioa. Plangintza Aurretiazko erosketa-konpromisoak definitzea Azken kontsumitzaileari zuzeneko salmenta egitea Elikagaiari balio erantsia ematea Elikagai-bankuei eta gizarte zibileko erakundeei dohaintzak egitea Nekazaritza-ekoizpena Uztaren plangintza Uztaren erabilera Uzta, uzta-ostea eta biltegiratzea Makinaria eta tresnen mantentze-lanak Elikagaiaren manipulazioa Paketatzea Uztan bildutako produktuaren biltegiratzea Lehen Garraioa Ibilgailua aukeratzea Ibilbidea aukeratzea Langileen prestakuntza ...

Elika Jasangarritasuna

Irakurri gehiago

OIEren urteroko txostena animalien osasunean agente antimikrobianoak erabiltzeari buruz

Animalien osasunean agentek agente antimikrobianoak erabiltzeari buruz OIEk eginiko urteroko laugarren txosten honek bi alderdiren inguruko informazioa eskaintzen du: 1) 2016rako agente antimikrobianoen erabileraren bolumen osoa animalien biomasako, eta 2) OIEk orain arte eginiko lau txostenen emaitzak interpretatzea: azterketa globala eta eskualdeen araberako azterketa egitea. Nazioarteko 152 herrialdek eman dute informazioa txosten hau egiteko. Hona hemen aurkeztutako datu esanguratsuenetako batzuk: Antimikrobianoak erabiltzeari buruzko informazioa emateko kanalak eta gardentasuna: 29 herrialdek jakinarazi zuten esparru arautzailea falta dela, giza baliabideen mugak zeudela eta informazioaren teknologiaren tresnak falta zirela datuak biltzeko, besteak beste. Horietako hamarrek baieztatu zuten ekintzak egingo dituztela etorkizun hurbilean agente antimikrobianoen ...

Elika Abeltzaintza

Irakurri gehiago

Aholkuen gida eskola-adinean elikadura osasungarria edukitzeko

Eusko Jaurlaritzako Osasun Sailak “Aholkuen gisa eskola-adinean elikadura osasungarria edukitzeko” argitaratu du. Gida horren xedea da nutrizio-jarraibide egokiak ematea eskoletako jangeletatik kanpo aplikatzeko; izan ere, eskola-adinean jangeletatik kanpo jaten eta edaten da gehien. Gida horretako jarraibide dietetikoek osatu egiten dituzte gainerako otorduak (etxean), eta honako atal hauek ditu:   1. Elikadura osansugarria eskola adinean 2. Eskola adinerako aholku dietetikoak 3. Ikastetxeetako menuetarako aholku dietetikoak 4. Ikastetxeetako menuak osatzeko aholkuak 5. Eskola adineko elikadurarekin lotutako beste hainbat alderdi ...

Irakurri gehiago

Fitosanitarioen tratamenduen gidak-2020

Bizkaiko Foru Aldundiak eguneratu egin ditu fruta-arbola batzuetan ohikoak diren izurri edo gaixotasunei aurre egiteko gomendatutako fitosanitarioen tratamenduei buruzko gidak. Mahaiko sagarrondoa Sagardo-sagarrondoa Madariondoa Mahatsondoa Horrez gain, eskuragarri daude tratamenduen gidetan ageri diren 2020ko Produktuen Fitxak: Mahaiko sagarrondoa Sagardo-sagarrondoa Madariondoa Mahatsondoa ...

Elika Nekazaritza

Irakurri gehiago